|
|
|
Η δίψα των Κινέζων για πετρέλαιο ίσως... σώσει τον πλανήτη |
|
|
|
17.07.08 |
|
* Η καλπάζουσα ζήτηση εκτινάσσει τις τιμές στα ύψη παρέχοντας ταυτόχρονα κίνητρο για την ανάπτυξη εναλλακτικά «καθαρών» πηγών ενέργειας
Πηγή: εφημερίδα ΤΟ ΒΗΜΑ
Τον Σεπτέμβριο του 2000, με αφορμή τον υπερτριπλασιασμό των τιμών του πετρελαίου σε διάστημα λιγότερο από δύο χρόνια - είχε εκτιναχθεί στα 35 δολάρια το βαρέλι από 10,70 δολάρια που είχε υποχωρήσει τον Δεκέμβριο του 1998 - ο διασημότερος παράγων στον κόσμο του πετρελαίου σεΐχης Ζακί Γιαμανί είχε προειδοποιήσει τους προπετείς διαδόχους του στον OPEC ότι η εκτίναξη των τιμών στα ύψη συνιστά απειλή και όχι ευλογία για τις πετρελαιοπαραγωγούς χώρες, γιατί ίσως στρέψει την ανθρωπότητα στην εκμετάλλευση άλλων πηγών ενέργειας.
Επειτα από σχεδόν οκτώ χρόνια και με την
τιμή του αργού να έχει «τσιμπήσει» ακόμη ένα... κατοσταρικάκι δολάρια,
οι «Sunday Times» εμπνεύστηκαν από τη λογική του σαουδάραβα σεΐχη ο
οποίος το 1973, ως υπουργός Πετρελαίου της πατρίδας του και επικεφαλής
του OPEC, είχε συλλάβει τη μεγαλοφυή ιδέα να μετατρέψει το πετρέλαιο σε
διπλωματικό όπλο για να πιέσει τη φιλοϊσραηλινή Δύση στο Μεσανατολικό.
«Πώς η δίψα της Κίνας για πετρέλαιο μπορεί να σώσει τον πλανήτη» είναι
ο τίτλος δισέλιδου δημοσιεύματος της εφημερίδας του Ρούπερτ Μέρντοκ.
Θεωρώντας ότι η υψηλή ζήτηση των Κινέζων για πετρέλαιο - και όχι η
οργιώδης δράση της θεσμικής κερδοσκοπίας (τράπεζες, hedge funds,
ασφαλιστικές εταιρείες, συνταξιοδοτικά ταμεία) - ευθύνεται για τον
καλπασμό των τιμών οι «Sunday Times» βασίζονται στο ότι όσο ακριβαίνει
το πετρέλαιο - και εσχάτως έχει ακριβύνει πολύ... - τόσο πιο ελκυστικές
θεωρούνται οι εναλλακτικές πηγές ενέργειας. Ετσι παραθέτει τις
«ιστορίες επιτυχίας» τεσσάρων επιχειρηματιών που έχουν επενδύσει
αντιστοίχως στην ηλιακή ενέργεια, στην αιολική ενέργεια, στα βιοκαύσιμα
και σε μια εταιρεία (την Good Energy) που παράγει και πωλεί ηλεκτρικό
ρεύμα αποκλειστικά από εναλλακτικές πηγές.
Μια ποδηλάτισσα με το μικρό της προσπαθεί να επιβιώσει στο κυκλοφοριακό
κομφούζιο του Πεκίνου. Η σκηνή είναι συνήθης στην κινεζική πρωτεύουσα
και οι κάτοικοι της πόλης παραπονούνται ότι η κατάσταση έχει φθάσει στο
απροχώρητο. Ωστόσο οι οδηγοί αυξάνονταν πέρυσι με ρυθμό 1.370 ημερησίως
κατά μέσον όρο στο Πεκίνο. Πώς να μην αυξηθεί και η ζήτηση για καύσιμα;
Καλή η έμπνευση των «Sunday Times» να ασχοληθούν με τις ανανεωμένες
δυνατότητες ανάπτυξης εναλλακτικών ενεργειακών πηγών που δημιουργεί
νομοτελειακά η κούρσα των τιμών του πετρελαίου. Ο τίτλος όμως της
ιστορίας και εν γένει το αποτέλεσμα την αδικούν. Είναι επιεικώς
παράλογο να περιμένει κανείς τη λύση των περιβαλλοντικών προβλημάτων
από την ακόρεστη δίψα των Κινέζων για πετρέλαιο η οποία θα ανεβάσει τις
τιμές σε σημείο ώστε να καταστεί συμφορότερη η χρήση εναλλακτικών πηγών
ενέργειας. Πρόκειται μάλλον για τη λογική του Καραγκιόζη, ο οποίος
ερωτηθείς από τον Χατζιαβάτη γιατί κάθεται και τρώει καρπαζιές από τον
μπαρμπα-Γιώργο απάντησε: «Ασ' τον να βαράει... Θα κουραστεί, θα
ιδρώσει, θα αρρωστήσει, θα πεθάνει και εγώ θα ησυχάσω»!
Εν πάση περιπτώσει οι «Sunday Times» παραθέτουν λοιπόν τις ιστορίες
τεσσάρων πρωτοπόρων (στη Βρετανία) επιχειρηματιών, που έχουν αφιερώσει
τη ζωή τους στην παραγωγή φιλικής προς το περιβάλλον ενέργειας.
Πρόκειται για τον Τζέρεμι Λέτζετ γεωλόγο, ο οποίος εργάστηκε επί
δεκαετίες στην πετρελαϊκή βιομηχανία και την απέρριψε για λόγους
«ηθικούς και περιβαλλοντικούς», ιδρύοντας τη Solarcentury, τη
μεγαλύτερη βρετανική εταιρεία ηλιακής ενέργειας.
* Αντιμετώπιση των κλιματικών αλλαγών
Ο βρετανός επιχειρηματίας θεωρεί ότι οι μικρογεννήτριες παραγωγής
ενέργειας από τον ήλιο αποτελούν τον καλύτερο τρόπο για να
αντιμετωπίσει η ανθρωπότητα τις κλιματικές αλλαγές και τη μείωση της
παραγωγής πετρελαίου μακροπρόθεσμα. Παραδέχεται ότι το πρόβλημα με την
εγκατάσταση ηλιακών κυψελών στις κατοικίες είναι το υψηλό κόστος αγοράς
τους, που κυμαίνεται από 2.000 έως 10.000 στερλίνες (από 2.500 έως
12.600 ευρώ). Τονίζει όμως ότι ακόμη και η νανοτεχνολογία συμβάλλει
ώστε να μειωθεί στο μέλλον το κόστος της ηλιακής ενέργειας. «Ούτως ή
άλλως όσο αυξάνεται το κόστος των υδρογονανθράκων τόσο πιο κοντά
έρχεται η στιγμή που τα κόστη πετρελαϊκής και ηλιακής ενέργειας θα
διασταυρωθούν» δήλωσε χαρακτηριστικά ο Λέτζετ στη βρετανική εφημερίδα.
Δεν είναι όμως ο ήλιος η μοναδική εναλλακτική των υδρογονανθράκων πηγή
ενέργειας, ούτε άλλωστε και η ενδεδειγμένη για τις «γκρίζες» χώρες του
Βορρά, όπως είναι η Βρετανία φερ' ειπείν. Δεν είναι επίσης ο Λέτζετ ο
μοναδικός «ανανήψας» μάνατζερ του πετρελαϊκού τομέα. Ο τεξανός Τ. Μπουν
Πίκενς, ο οποίος απέκτησε δισεκατομμύρια δολάρια τη δεκαετία του 1980
από την πετρελαϊκή βιομηχανία, σήμερα επενδύει την περιουσία του στην
αιολική ενέργεια. «Αντιμετωπίζω τον άνεμο με τα ίδια συναισθήματα που
θα ανακάλυπτα το καλύτερο πετρελαϊκό κοίτασμα στον κόσμο» δηλώνει ο
άνθρωπος που σχεδιάζει να εγκαταστήσει 2.000 ανεμογεννήτριες στο...
Τέξας - έχει ήδη παραγγείλει τις πρώτες 667 στην General Electric.
Πρόκειται για επένδυση 10 δισ. δολαρίων, η οποία όταν ολοκληρωθεί θα
παράγει ηλεκτρική ενέργεια 4.000 μεγαβάτ!
Ποιο είναι το πρόβλημα με την αιολική ενέργεια ως εναλλακτική του
πετρελαίου; Μα βρίσκεται στο έλεος του Αιόλου! Οσο πνέουν οι άνεμοι,
έχει καλώς. Οταν πέφτει ο άνεμος, αρχίζουν οι αναζητήσεις για...
Ιφιγένειες. Πάντως, σύμφωνα με την πρωτοπόρο στον κλάδο της αιολικής
ενέργειας ινδική εταιρεία Suzlon, το κόστος παραγωγής έχει μειωθεί τόσο
πολύ ώστε ο κλάδος δεν χρειάζεται πλέον επιδοτήσεις για να επιβιώσει.
Εδώ βρίσκεται ίσως και η απάντηση στο ερώτημα γιατί ο Τ. Μπουν Πίκενς
επενδύει 10 δισ. δολάρια στις ανεμογεννήτριες. Και εν πάση περιπτώσει,
αν η διαπίστωση της Suzlon αφορά μόνο την ίδια και όχι τον κλάδο,
υπάρχουν και οι... επιδοτήσεις!
* Από τη Σίλικον Βάλεϊ στα βιοκαύσιμα
Ο Βάινοντ Κόσλα είναι επίσης δισεκατομμυριούχος. Την περιουσία του,
ωστόσο, δεν την οφείλει στο πετρέλαιο αλλά στην υψηλή τεχνολογία.
Υπήρξε συνιδρυτής της εταιρείας κατασκευής εξοπλισμού δικτύων
ηλεκτρονικών υπολογιστών Sun Microsystems. Τα τελευταία χρόνια, αφού
ξεπέρασε το σοκ από το σκάσιμο της φούσκας του Internet, ο αμερικανός
επιχειρηματίας εγκατέλειψε τη Σίλικον Βάλεϊ για να ασχοληθεί με τα
βιοκαύσιμα. Υποστηρίζει ότι με δεδομένο το υψηλό κόστος παραγωγής της
ηλιακής και της αιολικής ενέργειας τα βιοκαύσιμα θα αποτελούν τα
επόμενα 20 χρόνια τη μοναδική ρεαλιστική εναλλακτική του πετρελαίου
πηγή ενέργειας. «Αντιμετωπίζουμε μια κρίση ενεργειακή, περιβαλλοντική
και γεωπολιτική, δηλαδή μια κρίση ασφάλειας εξαιτίας της τρομοκρατίας.
Η τριπλή αυτή κρίση οφείλεται αποκλειστικά και μόνο στο πετρέλαιο. Τα
υβριδικά και τα ηλεκτρικά αυτοκίνητα είναι ευπρόσδεκτα, αλλά δεν αρκούν
για να μειώσουν ουσιαστικά τις εκπομπές άνθρακα στην ατμόσφαιρα. Η
μοναδική αποτελεσματική, από απόψεως κόστους, επιλογή που έχουμε για
τις επόμενες δύο δεκαετίες είναι η ανάπτυξη κινητήρων που θα
λειτουργούν με βιοκαύσιμα» σημειώνει στους «Sunday Times» ο Κόσλα.
Ποιο είναι το πρόβλημα με την προτεινόμενη από τον αμερικανό
επιχειρηματία λύση; Το γεγονός ότι η ανάπτυξη των βιοκαυσίμων ευθύνεται
τα μάλα για την εκτίναξη των τιμών των τροφίμων στα ύψη, όπως
αποκαλύπτει έκθεση της Παγκόσμιας Τράπεζας. Γιατί ο Βάινοντ Κόσλα ενώ
δεν παραβλέπει την κρίση ασφάλειας (προφανώς θεωρεί ότι η αμερικανική
στρατιωτική εκστρατεία στο Ιράκ έγινε για τα πετρέλαια και όχι για την
καταπολέμηση της τρομοκρατίας) αγνοεί την κρίση με την ακρίβεια των
τροφίμων που απειλεί την ανθρωπότητα, όχι τόσο την οικονομικώς
ανεπτυγμένη όσο εκείνη που προσπαθεί να επιβιώσει με 2 δολάρια
ημερησίως. Τι απαντά ο Κόσλα στις αιτιάσεις ότι στην πραγματικότητα το
μόνο που τον ενδιαφέρει είναι οι επιδοτήσεις της αμερικανικής
κυβέρνησης για τις σοδειές που προορίζονται για βιοκαύσιμα; Απαντά ότι
η αιθανόλη μπορεί να παραχθεί κάλλιστα από «γεωργικά απόβλητα, από τα
σκουπίδια που καταστρέφουν στις χωματερές οι δημοτικές αρχές και από
την εκμετάλλευση αγρών που παραμένουν χέρσοι».
Φαίνεται πως κανείς δεν έχει μιλήσει στον Κόσλα για την αγρανάπαυση. Οι
«Sunday Times» εξαίρουν τέλος την περίπτωση της βρετανίδας
επιχειρηματία Τζούλιετ Ντέιβενπορτ, η εταιρεία της οποίας Good Energy
παρέχει ηλεκτρικό ρεύμα σε 20.000 νοικοκυριά, χρησιμοποιώντας κατά 100%
ανανεώσιμες πηγές. «Τα καταφέρνουμε χρησιμοποιώντας τις υπάρχουσες
τεχνολογίες, πιστεύουμε όμως ότι το μεγάλο άλμα θα γίνει από την ηλιακή
ενέργεια» παρατηρεί η διευθύνουσα σύμβουλος της Good Energy.
Είναι, όντως, μία ιδέα να περιμένουμε από τους Κινέζους να καταναλώσουν
τα παγκόσμια πετρελαϊκά αποθέματα ώστε να γλιτώσουμε από αυτά.
* Ο «πράσινος» Μάο πριν από 60 χρόνια
Η αλήθεια όμως είναι ότι και οι ίδιοι οι Κινέζοι εδώ και σχεδόν 60
χρόνια προσπαθούν να εκμεταλλευθούν όσο περισσότερο γίνεται
εναλλακτικές πηγές ενέργειας! Σύμφωνα με ρεπορτάζ της γαλλικής
τηλεόρασης που μεταδόθηκε προσφάτως και από την ελληνική, από το 1950 η
κυβέρνηση του Πεκίνου με προσωπική εντολή του προέδρου Μάο Τσε Τουνγκ
προωθεί την ενεργειακή εκμετάλλευση της βιομάζας και κυρίως την
εκμετάλλευση των περιττωμάτων ανθρώπων και ζώων. Σήμερα η ενέργεια που
καταναλώνουν περί τα 25 εκατ. Κινέζοι προέρχεται στο σύνολό της από την
αστείρευτη αυτή πηγή. Μπροστά στα 1,3 δισεκατομμύρια των κατοίκων της
Κίνας ίσως φαίνονται λίγα τα 25 εκατομμύρια. Αλλά σε απόλυτη τιμή δεν
είναι! Τόσοι είναι αθροιστικά οι πολίτες της Ελλάδας, της Πορτογαλίας
και της Δανίας...
Επιπλέον, ένας ακόμη παράγοντας που αναστέλλει την εξάντληση των
παγκοσμίων αποθεμάτων υδρογονανθράκων είναι η τεχνολογία. Είναι
χαρακτηριστικό ότι το 1976 απαιτούνταν 1.400 βαρέλια αργού πετρελαίου
για να παραχθούν αγαθά και υπηρεσίες αξίας 1 εκατομμυρίου (σημερινών)
δολαρίων. Σήμερα απαιτούνται μόλις 800 βαρέλια. Γιατί οι πετρελαϊκές
κρίσεις του 1973-74 και του 1979-80 δεν έστρεψαν την ανθρωπότητα προς
τις εναλλακτικές πηγές ενέργειας αλλά έδωσαν σημαντικά κίνητρα για την
ανάπτυξη τεχνολογιών με σκοπό την καλύτερη εκμετάλλευση του πετρελαίου.
Κλασικό παράδειγμα αποτελούν οι κινητήρες των αυτοκινήτων και των
αεροσκαφών, οι οποίοι είναι απείρως οικονομικότεροι σήμερα από όσο ήταν
προ 20 ή 30 ετών. Και, ως γνωστόν, η πίεση των κυβερνήσεων για την
κατασκευή ακόμη οικονομικότερων κινητήρων εντάθηκε με την τρίτη
πετρελαϊκή κρίση, στην ιστορία, την οποία διανύουμε. Εν κατακλείδι,
μάλλον δεν είναι απαραίτητο να περιμένουμε να ακριβύνει ακόμη πιο πολύ
το αργό ή να εξαντληθούν τα αποθέματα ή να αρχίσουμε να πεθαίνουμε
ομαδικώς από τα καυσαέρια, όπως στο Λονδίνο τον Δεκέμβριο του 1952 από
τις αναθυμιάσεις των τζακιών, για να περάσουμε από την Εποχή του
Πετρελαίου στην Εποχή της Πράσινης Ενέργειας. Στο κάτω κάτω, αν οι
πρόγονοί μας περίμεναν να τελειώσουν οι πέτρες για να ανακαλύψουν τον
χαλκό, εμείς ακόμη θα διαλέγαμε κροκάλες στα ποτάμια...
ΑΛ. ΚΑΨΥΛΗΣ
 (0) |
|
Επισκέψεις από 09/2007
Επισκέπτες: 1745039
|
